It Alddeel/Het Oude Deel; over formaat

Stap de filosofische ruimte binnen waar alle ins and outs over formaten van schilderijen worden besproken en je weet het direct: You have entered a mine field!
Formaat is best wel van invloed op hoe de toeschouwer zich tot het werk gaat verhouden. Nou is er op het internet hierover genoeg leesvoer te vinden om tot het jaar 3000 daar iedere dag 4 uur leesplezier van te hebben, maar er is één dingetje waar ik niet veel over kan vinden en dat mij toch wel redelijk vaak overkomt. Heb ik nl. een formaat gekozen en kan ik los met de materie, dan komt het voor dat als ik dan “klaar” ben en het werk mij een tijdje heeft aangestaard, ik het mes er weleens in zet en op een andere verhouding en formaat uitkom.
Dan bekruipt mij het gevoel dat er iets “rechtgezet” moet worden en dat kan ik dan niet negeren. Het formaat is wat mij betreft een onderdeel van de expressie, maar ook een speler die mij geregeld de bal tussen de benen doortikt. Daar sta je dan. Gepoort, jonguh!
Met dit alles zo beschreven even een uitstapje.
De Franse filosoof Merleau-Ponty verzet zich tegen hoe veel van zijn collega’s de principes van “waarneming” duiden, nl. dat - en even kort door de bocht – deze vanuit het waargenomen object redeneren of vanuit enkel het subject (lees: de waarnemer). M.a.w. dualistische principes voeren de boventoon.
M-P verzet zich tegen deze duale benaderingen en hij stelt dat zowel het waargenomene alsook de waarnemer gezamenlijk in de wereld zijn. Bij bijvoorbeeld het kijken naar een huis op het platteland zie je niet alleen het huis, maar ook de rest en jij staat daar middenin. Het is één geheel ook al “regelt” het brein bijv. de waarneming door het landschap minder prominent te laten zijn en de waarnemer dan zegt: Kijk een huis. Overigens ziet de waarnemer ook nog eens enkel de voorkant van het huis en “denkt” a.h.w. de rest erbij. Je ziet dus ook zaken die je niet ziet.
Wat ik al zei; het is kort door de bocht, maar het geeft enigszins weer dat waarnemen best wel een dingetje is van vele contexten en formaat is daar (wat mij betreft) eentje van en kom ik uit bij onderhavig werk van De Oude Deel/ It Alddeel. Dit is het kanaal dat in de het veenmoeras De Deelen werd gegraven om de turf naar het achterland te kunnen vervoeren.
Het oorspronkelijke plan en ook de uitvoering behelsde een (veel) groter formaat, maar door het (veel) kleiner te kaderen ervoer ik (tot mijn verrassing) beter de diepte die ik ook in het land terugzie en zijn er verder weinig afleidingen. Ik wordt daar blij van.
Alddeel/Oude Deel (De Deelen)
Acryl- en olieverf op papier.
45 bij 30